Toprak strüktürü , toprakların en önemli fiziksel özelliklerinden biridir. Toprak strüktürü, primer toprak taneciklerinin, sekonder parçacıklar halinde belli modeller içerisinde dizilip gruplaşmaları olarak tanımlanır
Porozite (gözeneklilik) ise, yeryuvarını oluşturan malzemelerin önemli fiziksel özellikleri arasındadır ve yer altı suyunun hareketi, elde edilmesi ve miktarında büyük oranda rol oynar. Porozite, kayacın boşluklarının toplam hacmine oranıdır
Toprak strüktürü ve porozite arasındaki ilişki şu şekildedir:
Toprak tamponluk kapasitesine etki eden faktörler şunlardır: Kil ve humus: En etkili tamponluk sağlayan kolloidlerdir. Organik madde: Topraktaki organik madde miktarı arttıkça tamponluk kapasitesi yükselir. Değişebilir katyonlar: Topraktaki bazik katyonların oranı arttıkça tamponluk kapasitesi artar. pH değeri: Yüksek pH değerlerinde tamponluk kapasitesi daha yüksektir. Tampon sistemler: Karbonat, bikarbonat ve fosfatlar gibi zayıf asit ve tuz karışımları tamponluk özelliği gösterir. Ayrıca, toprağın tamponluk kapasitesi, ilave edilen asidik veya bazik gübrelerin etkisiyle de değişebilir.
Porozite (n) ve hacim ağırlığı (g) arasındaki ilişki ters orantılıdır. Porozite (n), boşluk hacminin (Vv) toplam hacme (V) oranıdır. Bu ilişki, aşağıdaki formülle de ifade edilebilir: P = 1 - (Vb / r). Burada P porozite, Vb boşluk hacmi ve r ise hacim ağırlığıdır.
Toprakta iyi strüktür, aşağıdaki özelliklerle anlaşılabilir: Gözlemle kontrol: 50-60 cm derinliğinde bir çukur kazılır ve bir tarafı yandan bakıldığında toprak profilinin rahatça görülebileceği şekilde düzgün bırakılır. Boşlukların varlığı: İyi strüktüre sahip topraklarda, köklerin hava alması ve suyun hareket edebilmesi için boşluklar bulunur. Kolay işlenebilirlik: İyi strüktüre sahip topraklar, daha az çaba ile işlenebilir. Su ve hava dengesi: Yağmur ve sulama sularının hızla infiltrasyonuna müsaade eder, hemen kaymak bağlamaz. Erozyon direnci: İyi strüktüre sahip topraklar, daha az erozyona uğrar.
Toprak strüktürü, primer toprak tanelerinin (kum, silt ve kil) agregat veya ped diye adlandırılan sekonder tanecikler veya birimler halinde kümelenmesidir. Toprak strüktürünün önemi: Bitki gelişimi: Köklerin hava alması ve suyun hareket edebilmesi için boşluklar sağlar. Erozyon: Güçlü strüktüre sahip topraklar daha az erozyona uğrar. İşlenebilirlik: İyi strüktüre sahip toprakların yönetimi ve işlenmesi daha kolaydır. Toprak strüktürü üç özelliğe göre tarif edilir: 1. Tip: Pedlerin şekil ve dizilişi. 2. Sınıf: Pedlerin büyüklüğü. 3. Derece: Pedlerin dayanıklılığı.
Toprak tekstürü, birim toprak kütlesi içinde kil, silt ve kum’un oransal/nispi miktarını ifade eder. Toprak strüktürü ise, toprağı oluşturan unsurların (primer tanecikler, agregatlar) istiflenme biçimi olarak tanımlanabilir. Toprak strüktürü, toprakların önemli bir özelliğidir ve bitki gelişimi için esastır. Toprak strüktürü, dört ana grupta incelenir: 1. Levhalı strüktür. 2. Prizmatik strüktür. 3. Blok strüktür. 4. Granüler (küresel) strüktür.
Poroz (gözeneklilik), bir malzemenin (kaya, beton, zemin vb.) boşluklu yapısını ifade eder. Özetle: - Poroz: Malzemenin boşluk oranı. - Permeabilite: Sıvının malzemeden geçiş hızı. Örnekler: - Beton: Yüksek W/C oranı, betonun gözenekliliğini ve geçirgenliğini artırır. - Rezervuar: Petrol, kumtaşı veya kireçtaşı gibi geçirgen kayalarda bulunur. - Poroz Asfalt: Yüksek boşluk oranı, suyun kolayca içeri alınmasını sağlar.
Poröz toprak, gözenekli bir yapıya sahip olan ve boşluklar, kanallar veya gözenekler içeren bir toprak türüdür. Poröz toprağın bazı özellikleri: Su ve hava tutma kapasitesi: İyi su ve besin maddesi tutar. Drenaj ve havalanma: İyi drenajlı ve iyi havalanabilir. Sıkışma riski: Nemli iken sıkışma riski yüksektir.
Eğitim
Toprak strüktürü ve porozite nedir?
Türkiye'de bu sistemi ilk kim kurdu?
Türk eğitim tarihinde ilk kez hangi dönemde örgün eğitim zorunlu hale getir..
Tek melez çaprazlama ile kaç çeşit fenotip oluşur?
Trabzon deprem bölgesi mi?
TYT Fkb hangi konulardan sorumlu?
Turnusol kağıdı ile bazları ayırt etmek için hangi indikatör kullanılır?..
Toprak oluşumunda kimyasal çözülme nedir?
Toprak kayması nedir kısaca?
Tuzlu topraklara hangi gübre atılır?