Yetki anlaşmasının resen dikkate alınması ne demek?

Yetki anlaşmasının resen dikkate alınması ne demek?

Yetki anlaşmasının resen dikkate alınması , mahkemenin yetki sözleşmesini kendiliğinden göz önünde bulundurması anlamına gelir

Ancak, yetki sözleşmesi her durumda mahkeme tarafından resen dikkate alınmaz

• Kesin yetki hallerinde yetki sözleşmesi yapılamaz ve mahkeme resen yetkisizlik kararı verir
• Kamu düzenine ilişkin davalarda yetki sözleşmesi yapılamaz ve yetkili mahkeme kanunla belirlenir

Yetki sözleşmesinin geçerli sayılabilmesi için yazılı yapılması, tarafların tacir veya kamu tüzel kişisi olması, üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri bir konu olması ve uyuşmazlığın kaynaklandığı hukuki ilişkinin belirli veya belirlenebilir olması gibi şartların sağlanması gereklidir

Resen araştırma ilkesi ne anlama gelir?

Resen araştırma ilkesi, dava malzemesinin toplanmasına ilişkin olup, davaya konu olayların ve ispata yarayan delillerin yargılamaya dahil edilmesi sürecini konu eder. Bu ilkeye göre: Hakim, tarafların ileri sürmedikleri vakıaları ve delilleri re’sen dikkate alır. Kamu düzenini ilgilendiren davalarda, hakim, tarafların getirmelerine bağlı kalmaksızın, kendiliğinden araştırma yapabilir. İddiayı ve savunmayı genişletme ve değiştirme yasağı uygulanmaz. Resen araştırma ilkesi, vergi yargısı, idari yargılama ve boşanma davaları gibi belirli alanlarda uygulanır. Bu ilke, HMK'da açıkça düzenlenmemiş olup, 385. maddede "resen araştırma ilkesi" olarak belirtilmiştir.

Yetki ve sorumluluk ile yetki genişliği ilkesi arasındaki ilişki nedir?

Yetki genişliği ilkesi, merkezi yönetimlerin taşrada doğru olarak işlemesi için, yalnızca il idarelerinde valiye tanınan karar alma ve uygulama yetkilerini ifade eder. Yetki ve sorumluluk arasındaki ilişki ise, yetki genişliği ilkesinde şu şekilde ortaya çıkar: Kamu kudreti: Yetki genişliği verilen makam, devlet tüzel kişiliğini kullanır, bu nedenle kamu kudreti hala merkezi idarede bulunur. Hizmet giderleri: Yetkinin kullanılması sonucu oluşan hizmet giderleri, merkezi idare bütçesinden karşılanır. Gelirlerin aktarılması: Yürütülen hizmet karşılığında elde edilen gelirler, merkezi idare bütçesine aktarılır. Merkeze bağlılık: Yetki genişliği verilen yöneticiler, merkezin hiyerarşisine tabidir ve onun emir ve talimatlarına uymak zorundadır.

HMK yetki kuralları nelerdir?

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) uyarınca yetki kuralları şunlardır: 1. Yetki Sözleşmesi: Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. 2. Kesin Yetki: Kanunlarda mahkemenin kesin yetkili olarak belirlendiği hallerde, davalar sadece kanunda belirtilen yer veya yerlerle sınırlı olarak açılabilir. 3. Genel Yetkili Mahkeme: Davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir. 4. Diğer Özel Yetki Halleri: Taşınmazın aynından doğan davalar, şubeler ve tüzel kişilerle ilgili davalar gibi durumlarda da özel yetki kuralları geçerlidir.

Yetki kullanmak ne demek?

Yetki kullanmak, kendisine verilen yetkinin gereğini yapmak anlamına gelir. Yetki, bir görevi, bir işi yasaların verdiği imkânlara göre, belli şartlarla yürütmeyi sağlayan hak, salahiyet, mezuniyet olarak tanımlanır. Yetki kullanmak aynı zamanda güç kullanmak anlamına gelir. Örnek cümle: "Türkiye Büyük Millet Meclisi, soru, Meclis araştırması... yollarıyla denetleme yetkisini kullanır."

Kesin yetki ve kesin olmayan yetki nedir?

Kesin yetki ve kesin olmayan yetki, hukuk muhakemelerinde mahkemelerin yetkisine ilişkin iki farklı durumu ifade eder. 1. Kesin Yetki: Bu, kanunla belirlenmiş tek veya sınırlı sayıda mahkemenin yetkili olduğu durumları ifade eder. 2. Kesin Olmayan Yetki: Bu, genel yetkili mahkemenin yetkisinin korunduğu ve yetkili mahkemelerin yasada sınırlı sayıda olmadığı durumları ifade eder.

İdari işlemin yetki unsuru nedir?

İdari işlemin yetki unsuru, idari işlemin yapıcısı bakımından hukuka uygunluk şartıdır. Yetki unsurunun temel özellikleri: Kişi yönünden yetki: İşlemi gerçekleştiren kişinin medeni hukuk bakımından ehliyetli olması gerekir. Konu yönünden yetki: Yetkili kişinin, kanundan aldığı yetkilerin sınırını aşmaması gerekir. Yer yönünden yetki: Yetkilendirilen kişinin hangi coğrafi alanda yetkili olduğunu açıklar. Zaman yönünden yetki: Yetkinin kullanılabileceği zaman aralığını belirtir. Yetki unsurundaki sakatlıklar: Fonksiyon gaspı: İdarenin, kendi görev alanına girmeyen konularda işlem yapmasıdır. Yetki gaspı: İdare adına irade açıklamaya yetkilendirilmemiş kişinin, idare adına irade açıklamasıdır. Yetki tecavüzü: İdare adına irade açıklamaya yetkili makamın, başka bir idari makamın yetkilendirildiği konuda işlem yapmasıdır. Ağır ve bariz yetki tecavüzü: İdari il bölümü esaslarına açıkça aykırı olarak yapılan işlemlerdir.

Yetki sözleşmesinde hangi şartlar olmalı?

Yetki sözleşmesinin geçerli olabilmesi için aşağıdaki şartlar gereklidir: Yazılılık. Belirlilik. Yetkili mahkemenin belirtilmesi. Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri konular. Kesin yetki halleri. Ayrıca, tacirler veya kamu tüzel kişileri arasında yapılan yetki sözleşmeleri, aksi kararlaştırılmadıkça münhasır yetki sözleşmesi olarak kabul edilir.